Son yıllarda Muğla'da da çok sayıda kişi, “birkaç günlüğüne hesabını kullanmama izin ver, sana komisyon vereyim” ya da “yurt dışından para gelecek, IBAN'ını ver” gibi tekliflere aracı olduktan sonra dolandırıcılık soruşturmasıyla karşılaşıyor. Kamuoyunda “IBAN mağdurları” olarak anılan bu durum, 2026'da kanun değişikliğine de konu oldu. Bu yazıda karakoldan ya da savcılıktan ifadeye çağrıldığınızda bilmeniz gerekenleri anlatıyorum.
Hesabını kullandıran kişi neden suçlanıyor?
Dolandırıcılar, mağdurlardan aldıkları paraları kendi adlarına değil, başkalarına ait hesaplara yatırtarak izlerini kaybettirmeye çalışır. Parayı hesabına alan ve ardından çeken veya başka hesaba aktaran kişi, eylemin bir halkası olarak görüldüğünden çoğu zaman bilişim sistemleri veya banka araç olarak kullanılarak işlenen nitelikli dolandırıcılığa (TCK m.158/1-f) iştirakten soruşturulur. Bu suç, ağır hapis ve adli para cezası öngördüğünden ciddi sonuçlar doğurabilir.
Savunmanın temel ekseni çoğu zaman şudur: Kişi dolandırıcılıktan haberdar mıydı, kastı var mıydı, yoksa kendisi de kandırılmış mıydı? Mesaj kayıtları, hesabın kullandırılma koşulları, alınan komisyon ve paranın akışı bu değerlendirmede belirleyicidir.
2026 değişikliği: TCK 158/4 ile cezada indirim
31 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanun (12. Yargı Paketi) ile TCK'nın 158. maddesine 4. fıkra eklendi. Buna göre nitelikli dolandırıcılığa iştirak eden kişinin katkısı yalnızca banka hesabını, hesap bilgilerini veya ödeme aracını vermekten ibaretse, verilecek ceza yarı oranında indirilir. Suçu planlayan, organize eden veya suçtan esaslı menfaat elde eden kişiler bu indirimden yararlanamaz.
Bu düzenleme, hesap kullandırmanın suç olmaktan çıktığı anlamına gelmez. Ancak dolandırıcılık zincirindeki rolü sınırlı olan kişiler bakımından cezanın orantılı belirlenmesine imkân tanır. Lehe kanun ilkesi gereği, devam eden dosyalarda da değerlendirilmesi gereken bir hükümdür.
Etkin pişmanlık: Zararı gidermek neden önemli?
Dolandırıcılık suçunda TCK m.168'deki etkin pişmanlık hükümleri uygulanır. Fail, gerçek bir pişmanlıkla mağdurun zararını tamamen giderirse:
- Soruşturma aşamasında (kovuşturma başlamadan önce) giderilmesi hâlinde cezada üçte ikiye kadar,
- Kovuşturma aşamasında, hüküm verilmeden önce giderilmesi hâlinde yarıya kadar
indirim yapılır. Hesabınıza yatan tutarın mağdura iadesi, bu nedenle hem hukuki hem de vicdani açıdan dosyanın seyrini değiştirebilir. Zararın giderilmesinin mağdurun kabulüne bağlı olup olmadığı ve kısmi ödemenin etkisi gibi konular somut olaya göre değerlendirilmelidir.
İfadeye çağrıldığınızda haklarınız
Ceza Muhakemesi Kanunu, şüpheli olarak ifade veren herkese şu hakları tanır (CMK m.147):
- Hakkınızdaki suçlamanın size açıkça bildirilmesi,
- Susma hakkı: Suçlamaya ilişkin açıklama yapmamak kanuni hakkınızdır ve aleyhinize yorumlanamaz,
- Müdafi (avukat) seçme ve ifade sırasında avukatınızın yanınızda bulunması,
- Gözaltına alındıysanız yakınlarınıza haber verilmesi,
- Lehinize olan delillerin toplanmasını istemek.
Kollukta avukat bulunmaksızın alınan ifade, hâkim veya mahkeme önünde doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz (CMK m.148/4). Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda ise şüpheli istemese bile baroca müdafi görevlendirilir (CMK m.150).
İfadeden önce neler hazırlanmalı?
- Hesabı kullandırmanıza yol açan yazışmalar, arama kayıtları ve sosyal medya mesajları,
- Hesabınıza gelen ve çıkan paraların dökümü,
- Komisyon aldıysanız tutarı ve nasıl ödendiği,
- Varsa hesabınızı bloke ettirmek veya bankaya bildirmek için yaptığınız başvurular.
İfadede söylenenler dosyanın geri kalanını belirler. Telaşla, belgeleri görmeden ve olayları netleştirmeden verilen çelişkili beyanlar, sonradan düzeltilmesi güç sonuçlar doğurabilir.
HAGB'ye ilişkin değişiklik
12. Yargı Paketi ile hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararlarına karşı itiraz yolu kaldırılarak istinaf yolu açıldı. Bu da HAGB kararının artık bölge adliye mahkemesince denetlenebileceği anlamına gelir.
Sonuç
Hesabınızın dolandırıcılıkta kullanıldığını öğrendiyseniz veya ifadeye çağrıldıysanız en önemli adım, ifade öncesinde dosyayı ve haklarınızı bir avukatla değerlendirmektir. Muğla ve ilçelerindeki soruşturma ve kovuşturma süreçlerinde büromuzdan bilgi alabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
IBAN'ımı verdim, para hesabıma yattı; suç işlemiş olur muyum?
Dolandırıcılıktan haberdar olup olmadığınıza ve olaydaki rolünüze göre değişir. Kast varsa nitelikli dolandırıcılığa iştirakten sorumluluk doğabilir; kandırılmış olmanız ise savunmanın temelini oluşturur.
TCK 158/4 ne getiriyor?
Nitelikli dolandırıcılığa katkısı yalnızca hesap bilgisi veya ödeme aracı vermekten ibaret olan kişinin cezası yarı oranında indirilir. Suçu planlayan veya menfaat sağlayanlar yararlanamaz.
Parayı geri ödersem cezam düşer mi?
Ceza tamamen düşmez ancak TCK 168 uyarınca zararın soruşturmada giderilmesi üçte ikiye, kovuşturmada hükümden önce giderilmesi yarıya kadar indirim sağlar.
Karakolda avukatsız ifade vermek zorunda mıyım?
Hayır. Avukat yardımından yararlanma ve susma hakkınız vardır. Avukatsız alınan kolluk ifadesi, hâkim önünde doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz.
Bu yazı 12 Kasım 2026 tarihindeki mevzuat ve kamuoyuna yansıyan bilgiler esas alınarak genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.